İGD Logo

Rant Hırsı Öldürüyor

17 Ekim 2026
Rant Hırsı Öldürüyor

14 Ekim Çarşamba günü İstanbul'da başlayan yoğun yağış, bir süre sonra belli bölgelerde su baskınlarına ve sele yol açtı.

Valilik tarafından açıklanan verilerde metrekareye düşen yağış oldukça fazla olsa da felakete neden olan asıl sebebin İstanbul'un düzensiz ve rant odaklı bir yapılaşması olduğu anlaşılıyor.

Yaşanan bu felakette 1’i çocuk 4 vatandaşımız yaşamını yitirirken, kayıp olan 4 kişiyi arama faaliyetleri sürüyor.

Kağıthane, Ihlamurdere, Dereboyu Caddesi, Vadi İstanbul gibi bölgenin tarihî su yatakları üzerine inşa edilen cadde, otoyol ve yapılaşmalar sele teslim olurken, ulaşım da felç oldu. Özellikle son yarım asırdır sermaye tarafından iştahla saldırılan İstanbul’un doğal kaynakları, doğayla savaşım içine girilemeyeceğini bir kez daha ispatlamış oldu.

Haziran 2009’da İstanbul için 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı onaylanmıştı. Böylece şehrin kuzeydeki geniş ormanlara ve su kaynaklarına doğru genişlemesinin önüne geçilecek, buradaki doğal kaynaklar ranta açılamayacaktı. Plandan henüz 3 ay sonra, Ayamama Deresi’nin taşması sonucu 24 vatandaşımız yaşamını yitirmiş, bu bölgede 108 kaçak yapılaşma olduğu açıklanmıştı. İlerleyen yıllar gösteriyor ki bu konuda dersler alınmadan talan hızlı bir şekilde devam ediyor. İstibdat, Kanal İstanbul, INRAIL gibi projelerle şehri kuzeye doğru genişleterek buradaki kaynakları ranta açmakta kararlı. Yerli ve yabancı sermaye kârına kâr katarken, doğal afetlerin faturasını her seferinde halk acı bir şekilde ödüyor. Merkezi yönetim, doğa tahribatına sebep olmadan alınacak önlemleri yok sayıyor, doğal afetleri “kader” diyerek geçiştiriyor. Yerel yönetim ise etkili ve halkçı bir çalışmayı yeterince uygulamıyor/uygulayamıyor.

Halk, sermayenin yarattığı doğa tahribatının farkında ve insanla doğanın birbirinden kopamaz iki parça olduğunu savunuyor. İstibdadın “kaderciliğine” karşı, doğayla kavga etmeden, ona saygı duyarak şehirler inşa etmek mümkün. Tüm duyarlı  yurtsever vatandaşların rant düzenine karşı kamucu, doğa dostu ve planlı bir şehir hayatı için birleşmesi ve mücadele etmesi gerekiyor. Ancak bu şekilde daha güvenli kentler yaratabiliriz.